Komşuluk
Apartmanda Evcil Hayvan Beslemek
Kısa cevap: Kat Mülkiyeti Kanunu’nda bağımsız bölümde hayvan beslemeyi yasaklayan ya da izne bağlayan bir hüküm yoktur. Hayvan sahibi, kat maliki de kiracı da olsa, komşularını rahatsız etmemek ve yönetim planına uymakla yükümlüdür (KMK md. 18); hayvanından kaynaklanan kirliliği ve rahatsızlığı önleyici tedbirleri almak ve zamanında tedbir alınmamasından doğan zararı tazmin etmek zorundadır (5199 sayılı Kanun md. 5). Kedi ve köpeklerin dijital kimliklendirmeyle kayıt altına alınması zorunludur (5199 sayılı Kanun md. 4).
Kedi ya da köpek besleyen bir sakinle komşuları arasındaki tartışma çoğu zaman yönetime gelir. Kanun hayvan beslemeyi yasaklamaz; sahibe ise hem komşuyu rahatsız etmeme hem de hayvanın yol açacağı zararı önleme yükümlülüğü yükler.
Kanun yasaklıyor mu?
KMK bağımsız bölümlerin kullanımına bazı sınırlar koyar: hastane ya da klinik gibi müesseseler kurulamaz; meskende eğlence, gıda ve imalat yerleri ancak kurulun oybirliğiyle açılabilir (KMK md. 24). Hayvan beslemeye ilişkin böyle bir hüküm yoktur.
Yönetim planı yönetim tarzını ve kullanma maksat ve şeklini düzenler; bütün kat maliklerini bağlayan sözleşme hükmündedir ve değiştirilmesi için bütün kat maliklerinin beşte dördünün oyu gerekir (KMK md. 28). Planınızda hayvanla ilgili bir hüküm varsa önce ona bakın. Bir plan hükmünün ya da kurul kararının daire içinde hayvan beslemeyi tümden yasaklayıp yasaklayamayacağını KMK açıkça söylemez; uyuşmazlık çıkarsa mahkeme değerlendirir.
Ortak alanlarda kurallar
Kat malikleri ortak yerleri kullanırken de birbirini rahatsız etmemekle yükümlüdür (KMK md. 18). Kurul; asansör, merdiven ve bahçede tasma, dışkının toplanması, çocuk oyun alanına girilmemesi gibi kullanım kurallarını kararla belirleyebilir. Kurul kararlarına bütün kat malikleri uymakla yükümlüdür (KMK md. 32).
Yasak yerine düzen koyan kural hem uygulanması hem savunulması kolay olandır: hayvan sahibi ne yapması gerektiğini, şikâyet eden de neye dayanacağını bilir.
Hayvan sahibinin yükümlülükleri
Bir hayvanı sahiplenen kişi, hayvanın ihtiyaçlarını karşılamak ve insan, hayvan ve çevre sağlığı için gerekli önlemleri almakla yükümlüdür. Hayvan sahipleri, hayvanlarından kaynaklanan çevre kirliliğini ve insanlara verilebilecek zarar ve rahatsızlıkları önleyici tedbirleri almak, zamanında tedbir alınmamasından doğan zararları tazmin etmek zorundadır (5199 sayılı Kanun md. 5).
Kedi ve köpek sahipleri hayvanlarını dijital kimliklendirme yöntemleriyle kayıt altına aldırmakla yükümlüdür; toplu yaşanan yerlerde beslenen kedi ve köpeklerin sahiplerince kısırlaştırılması esastır (5199 sayılı Kanun md. 4). Bakanlıkça belirlenen tehlike arz eden hayvanları sahiplenmek ve barındırmak ile ev hayvanını terk etmek yasaktır (5199 sayılı Kanun md. 14).
Şikâyet ve zarar
Havlama, koku ya da kirlilik süreklilik kazanırsa, kat malikinin ya da kiracının yükümlülüğünü yerine getirmemesi yüzünden zarar gören kat maliki sulh mahkemesinden hâkimin müdahalesini isteyebilir (KMK md. 33).
Hayvanın bakımını ve yönetimini üstlenen kişi, hayvanın verdiği zararı gidermekle yükümlüdür; zararı önlemek için gerekli özeni gösterdiğini ispat ederse sorumlu olmaz (TBK md. 67).
Yönetimin işi taraflardan birini seçmek değil, kuralı yazmak ve uygulamaktır: kuralı duyurun, aykırılığı yazılı uyarıyla kayda geçirin.
Sık sorulan sorular
Yönetim apartmanda köpek beslemeyi yasaklayabilir mi?
KMK’da hayvan beslemeyi yasaklayan hüküm yoktur. Yönetim planı kullanma şeklini düzenleyebilir ve bağlayıcıdır (KMK md. 28); daire içinde tümden yasağın geçerliliğini uyuşmazlıkta mahkeme değerlendirir. Kurul ortak alanlar için kullanım kuralı koyabilir (KMK md. 32).
Kiracı da bu kurallara uymak zorunda mı?
Evet. KMK’daki kat maliki yükümlülükleri kiracıya da uygulanır; yükümlülüğünü yerine getirmeyen kiracı kat malikiyle birlikte müteselsil sorumludur (KMK md. 18).
Hayvanla asansöre binilebilir mi?
Kanunda bu konuda hüküm yoktur. Ortak alan kullanımına ilişkin kuralı yönetim planı ya da kurul kararı belirler (KMK md. 28 ve 32).
Komşunun köpeği zarar verdi, kim öder?
Hayvanın bakımını ve yönetimini üstlenen kişi zararı gidermekle yükümlüdür; gerekli özeni gösterdiğini ispat ederse sorumlu olmaz (TBK md. 67). 5199 sayılı Kanun da zamanında tedbir alınmamasından doğan zararın tazminini hayvan sahibine yükler (md. 5).
Kaynaklar
- 634 sayılı Kat Mülkiyeti Kanunu, md. 18: Rahatsız etmeme yükümlülüğü ve kiracı
- 634 sayılı Kat Mülkiyeti Kanunu, md. 24: Bağımsız bölümün kullanım sınırları
- 634 sayılı Kat Mülkiyeti Kanunu, md. 28: Yönetim planı
- 634 sayılı Kat Mülkiyeti Kanunu, md. 32: Kurul kararları
- 634 sayılı Kat Mülkiyeti Kanunu, md. 33: Hâkimin müdahalesi
- 5199 sayılı Hayvanları Koruma Kanunu, md. 4–5: Kimliklendirme, kısırlaştırma ve sahibin yükümlülükleri
- 5199 sayılı Hayvanları Koruma Kanunu, md. 14: Yasaklar
- 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu, md. 67: Hayvan bulunduranın sorumluluğu
Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır, hukuki danışmanlık değildir. Yönetim planınız kanundan farklı hükümler içerebilir; somut bir uyuşmazlıkta bir hukukçuya danışın. Mevzuat, Kat Mülkiyeti Kanunu’nda 7579 sayılı Kanunla yapılan 2026 değişikliği dahil güncel metinleriyle esas alınmıştır.